Nie rezygnuj z kreatywności a uratujesz swój mózg

W kwietniu obchodziliśmy dwa bardzo istotne dla naszego mózgu dni, Dzień Koski Rubika (17 kwietnia) oraz Dzień Kreatywności i innowacji (21 kwietnia). Okazuje się, że z olbrzymią chęcią wracamy do aktywności, które mają odciągnąć nas i nasze dzieci od telefonów i ekranów. Kostka Rubika, pisanie dzienników, krzyżówki, gry planszowe, łamigłówki, ale też robótki ręczne i wszelkie manualne zadania będą zbawienne dla mózgu, a w erze telefonów komórkowych bardzo takich odskoczni potrzebujemy. Dlaczego warto układać kostkę Rubika? Mówi Jakub B. Bączek, trener mentalny mistrzów świata i olimpijczyków.

Kostka Rubika jest wynalazkiem stosunkowo świeżym, powstałym w 1974 roku, a jej autor Erno Rubik był węgierskim architektem i profesorem architektury. Początkowo miała służyć wyłącznie jego studentom, aby pomóc im zrozumieć trójwymiarowe struktury. Bardzo szybko jednak zyskała popularność jako swego rodzaju zagadka logiczna.

– Jeśli zastanowimy się nad tym, co stanowi o jej fenomenie z jednej strony zapewne dużą jego częścią będzie po prostu szczęście – jak w przypadku wszystkich tego typu trendów. Natomiast o popularności nie świadczy oczywiście jedynie łut szczęścia, ale również praktyczność tej łamigłówki. Kostka Rubika w swoim designie jest zagadką estetyczną dla oka pozornie jedynie nieskomplikowaną, a zatem przyciąga każdego, dorosłego i dziecko, a z drugiej strony wciąga mimo faktycznego skomplikowania i czasu, który trzeba poświęcić, aby ją rozwiązać – tłumaczy Jakub B. Bączek.

Nasz mózg pragnie zagadek

Bardzo ważnym czynnikiem, który decyduje o fenomenie Kostki Rubika, jest kwestia naturalnych skłonności naszego mózgu i nas samych jako gatunku od wieków, tysiącleci i całych er istnienia Ziemi.

– Homo Sapiens rozwija się przede wszystkim dzięki swojej kreatywności i swego rodzaju skłonności do szukania rozwiązań przy pomocy zaawansowanego mózgu, w porównaniu do innych gatunków, oraz szczególnie dużym możliwościom manualnym, którymi obdarzyła nas natura poprzez wyposażenie w kciuk przeciwstawny. Fascynacja zagadkami logicznymi jest naturalnym efektem powyższych aspektów, a jest też przy okazji dla nas bardzo zdrowa i świadczy o dobrze funkcjonującym mózgu. Nie oznacza to oczywiście, że ktoś, kto nie interesuje się tego rodzaju aktywnościami, ma w jakikolwiek sposób mózg źle funkcjonujący. Dostrzega się jednak naukowo zależność pomiędzy praktykowaniem hobby tego rodzaju, a większą ilością połączeń w mózgu, sprawniejszą pamięcią oraz większymi pokładami kreatywności, nie mówiąc już o obniżaniu poziomu kortyzolu w organizmie poprzez swego rodzaju medytacje i relaksację, która wynika z długotrwałego skupienia się na zagadce logicznej, jaką jest Kostka Rubika, angażującej jednocześnie ręce jak i umysł – tłumaczy trener mentalny.

Kostkę Rubika znajdziemy prawie w każdym domu, często jako zabawkę dla dzieci. Warto jednak także wprowadzić inne aktywności, które również wpłyną pozytywnie na nasz mózg.

Krzyżówki, pisanie ręczne, wyszywanie, czytanie i wiele innych

Żyjemy w czasach, kiedy wygospodarowanie chwili na rozdział książki czy spacer po lesie stało się luksusem. Gdy słyszymy więc, że ktoś samodzielnie haftuje, szydełkuje, piecze personalizowane torty, jesteśmy pełni podziwu.

– Niegdyś te wszystkie czynności były normalne. Każdy uczył się w szkole robienia na drutach, szycia, pisania wiecznym piórek. Wraz z rozwojem technologii te wspaniale działające na nasz mózg aktywności odeszły do lamusa. Warto do nich wracać. Okazuje się, że pisanie ręczne jest bardzo ważne w procesie opóźnienia demencji, po prostu koordynacja ręka-oko-mózg zawsze wygra z klawiaturą. Dlatego także sprawni umysłowo seniorzy uwielbiają krzyżówki, sudoku. To ma sens, cel i jest potwierdzone naukowo. Widać obecnie bardzo mocny trend powrotu do tych analogowych czynności i to jest bardzo dobry kierunek. Jeśli chcemy mieć sprawny umysł, musimy już teraz wprowadzić trening mentalny, ale także manualny, a odłożyć telefon – mówi Jakub B. Bączek.

Układanie kostki Rubika, gry logiczne, malarstwo, szycie, gotowanie, prowadzenie pamiętnika czy dziennika, gry planszowe są to aktywności zdecydowanie pokrewne, jeśli chodzi o wpływ na nasz mózg. Wprowadzając je do codzienności, ucząc ich nasze dzieci, dajemy ludziom szansę na jak najdłuższą sprawność umysłową.

Dlaczego warto trenować mózg? Czyli dwa słowa o neuroplastyczności mózgu

Zagadki logiczne, takie jak Kostka Rubika, wpływają przede wszystkim na rozwój naszego mózgu, na jego prawidłowe funkcjonowanie. Dzięki aktywnościom łączącym zaangażowanie rąk oraz umysłu możemy między innymi wpływać na neuroplastyczność ludzkiego mózgu, czyli tworzenie nowych połączeń pomiędzy neuronami, sprawniejszy przepływ informacji oraz w efekcie łatwiejsze uzyskanie pozytywnych efektów, kiedy chcemy zaprowadzić w naszym życiu jakieś zmiany.

– Neuroplastyczność jest czymś, co umożliwia nam zmianę schematów oraz naukę nowych, zdrowszych dla nas, a także, jeżeli chodzi o osoby dorosłe – wyłącznie dorosłe, miejmy nadzieję – na przykład rezygnację z nałogów. Neuroplastyczność zatem jest czymś niezwykle ważnym. Na poziomie nieco mniej skomplikowanym powiedzmy, że zaangażowanie w zagadki logiczne, takie jak Kostka Rubika może nam po prostu pomóc zrelaksować się, a nawet stanowić swego rodzaju medytację w znaczeniu typowo zachodnim, czyli medytację, która pomaga zapomnieć o problemach życia codziennego, odciąć się od nich na co najmniej kilka minut. A wszystko to daje naszemu umysłowi swego rodzaju reset, pomaga obniżać poziom kortyzolu we krwi oraz relaksuje nasze ciało i umysł – dodaje Jakub B. Bączek.

Korzyści wynikające z układania Kostki Rubika i innych łamigłówek, to ćwiczenie naszej kreatywności, logicznego myślenia oraz innowacyjności, czyli wdrażania rozwiązań w życie. Są to umiejętności, które zdecydowanie mogą nam ułatwić nie tylko codzienne funkcjonowanie, ale również pracę zawodową, zwłaszcza gdy wykonujemy pracę w branżach, gdzie poszukiwanie nowych rozwiązań jest jedną z najważniejszych rzeczy dla klientów. To też szalenie istotne w czasach wzmożonego korzystania ze sztucznej inteligencji. Zdecydowanie ważniejsze powinno być ćwiczenie własnej inteligencji, umiejętności i kreatywności.

Odłóż telefon, pozwól pracować rękom i poczuj się lepiej

Aby nasz organizm dobrze funkcjonował, ważny jest codzienny styl życia, dbanie o dietę oraz aktywność fizyczną i ograniczanie stresów codzienności, ale pomóc możemy sobie również poprzez właśnie wdrażanie w codzienne życie aktywności związanych z dbaniem o naszą kreatywność czy odpowiedniego rodzaju relaksacje i tutaj właśnie pomogą wszelkie łamigłówki czy zadania, gdzie nasze ręce zaangażowane są w coś innego niż scrollowanie czy stukanie w klawiaturę.

– Oprócz symbolicznej już Kostki Rubika, warto pomyśleć o różnego rodzaju innych aktywnościach manualnych czy umysłowych. Można rozwiązywać krzyżówki, grać w szachy, praktykować haft czy innego rodzaju szycie artystyczne albo podejmować próby tworzenia własnej poezji czy też zapisać się na warsztaty kaligrafii. Opcji tutaj jest bardzo dużo. Nikt nie musi być od razu mistrzem w danej dziedzinie, chodzi i to, aby próbować, aby pozwolić umysłowi skupić się na materii, dać problem do rozwiązania, zmusić do działania i myślenia. Rób tak codziennie, zamiast godzin na Tik Toku, a bardzo szybko poczujesz różnicę w samopoczuciu. Gwarantuję – mówi Jakub B. Bączek, trener mentalny olimpijczyków i mistrzów świata.

Telefon i social media dosłownie cofają nasz mózg w rozwoju. Łamigłówki, medytacja związana z rękodziełem, pisanie ręczne nas rozwija, tworzy nowe połączenia nerwowe, poprawia pamięć i koncentrację. Przestajemy zwracać uwagę na otoczenie, jesteśmy jedynie my, nasze ręce i nasz umysł. Odcięcie od spraw zewnętrznych, skupienie na jednej rzeczy, zwłaszcza kiedy odbywa się to w ciszy, jest czymś, czego ponownie musimy się nauczyć. Nie bójmy się tego i zacznijmy już dziś.

Jakub B. Bączek – Trener mentalny Mistrzów Świata i olimpijczyków, właściciel kilku firm, autor ponad 20 książek, sprzedawanych dziś w 17 krajach. Wykładowca studiów MBA na Akademii Leona Koźmińskiego, ekspert telewizyjny, mówca inspiracyjny, regularnie zapraszany do czołowych banków i korporacji.

Twórca Akademii Trenerów Mentalnych™ i popularnych projektów szkoleniowych w Polsce i za granicą. Prywatnie pasjonat podróży, gry w golfa, buddyzmu i czytania książek. Uważa, że marzenia się nie spełniają – marzenia się… SPEŁNIA!

Polskie Stowarzyszenie Trenerów Mentalnych (PSTM) – ogólnopolska organizacja zrzeszająca osoby działające w obszarze treningu mentalnego oraz rozwoju kompetencji mentalnych. Powstała w odpowiedzi na dynamiczny rozwój treningu mentalnego w Polsce oraz potrzebę uporządkowania standardów, języka i odpowiedzialności w tej dziedzinie.